5-HTP Takviyesi : Beyin Serotonin Seviyelerini Arttırmak için Doğanın En İyi Cevabı

5-HTP Takviyesi,   Beyin Serotonin Seviyeleri,

5-Hidroksitriptofan (5-HTP), önemli bir beyin kimyasalı olan serotonin üretimi için gerekli triptofan üretiminde kullanılan bir amino asittir. Besin takviyesi olarak 5-HTP genellikle Afrika’dan gelen bir bitkinin (Griffonia simplicifolia) çekirdeği gibi doğal bir kaynaktan elde edilir.

5-HTP temelde beyindeki serotonin seviyelerini arttırmak için kullanılır. Düşük serotonin seviyelerinin modern yaşamın bir sonucu olduğu ve triptofanın 5-HTP’ye dönüştürülmesinin stresli yaşam tarzı nedeniyle azaldığı görülmektedir. Düşük beyin serotonin seviyelerin insanların endişeli, duygusal, aç hissetmesine, karbonhidrat tüketmek istemesine ve yetersiz uyku kalitesine sahip olmasına neden olur. Açıkça görüldüğü üzere bunlar günümüzde birçok kişiyi etkilemektedir. Neyse ki klinik çalışmalar 5-HTP’nin düşük serotonin seviyeleriyle ilişkili sorunları ele alırken mükemmel sonuçlar verdiğini göstermiştir. Aslında 5-HTP, bu çalışmalardan elde edilen sonuçlara göre en iyi doğal yaklaşımdır.

‌‌‌‌5-HTP Takviyesi ile Triptofan Karşılaştırması

Kısacası 5-HTP takviyesi triptofan kullanımına göre daha iyi sonuçlar üretir. Triptofan, serotonine dönüştürülmeden önce 5-HTP’e dönüştürülmelidir. Triptofanın 5-HTP’ye dönüştürülmesi, serotonin üretiminde oran sınırlama adımı olarak tanımlanır. Özetle eğer triptofanı 5-HTP’ye dönüştürmüyorsanız daha fazla triptofan almak beyin serotonin seviyelerini yükseltmeyecektir.

Triptofanın 5-HTP’ye dönüştürülmesi birçok kişide kortizol gibi stresle ilgili hormon seviyelerinin yüksek olması, insülin direnci, yetersiz kan şekeri kontrolü veya B6 ve magnezyum gibi kilit besin öğelerinin eksik olması gibi nedenlerden kaynaklanır. Ayrıca triptofanın beyne girebilmesi için bir taşıyıcı tarafından taşınması gerekir. Bu taşıyıcı aynı zamanda diğer amino asitleri de beyne taşıdığı için yeterince etkin değildir. 5-HTP beyne kolaylıkla geçer ve bir taşıyıcıya ihtiyaç duymaz. Oral L-triptofan dozunun sadece %3’ü serotonine dönüştürülürken, oral 5-HTP dozunun %70’ı serotonine dönüştürülür. 5-HTP endorfin adı verilen iyi hissetme seviyelerini için de fayda sunar.

1970li yıllarda 5-HTP’in ruh halini düzeltme ve sakinleştirici ektileri L-triptofan ile karşılaştırılmıştır. 5-HTP ile elde edilen sonuçlar daha iyidir. Aslında L-triptofan birçok çalışmada plasebodan biraz daha iyi bir performans göstermiştir. Yapılan çalışmaların birince klinik özellikleri (ör. yaş, cinsiyet) ve ruh hali skorları bilinen 74 katılımcıya ya 5-HTP (200 mg/gün) ya L-triptofan (5 g/gün) ya da plasebo verilmiştir. Katılımcılar standartlaştırılmış ruh hali ölçeği, çalışmanın başında ve 30 günlük sürenin sonunda uygulanan anket olmak üzere detaylı bir ruh hali değerlendirmesi geçirmiştir. Bu çalışmanın sonuçları 5-HTP alan 26 katılımcıdan 17’sinin ruh halinde iyileşme görülürken bu rakamlar triptofan alanlarda 25 kişinin 10’u ve plasebo alanlarda 23 kişinin 4’ü şeklindedir.

Ek çalışmalar 5-HTP’nin plasebo veya diğer ruh hali iyileştirme bileşenlerine göre ruh halini iyileştirmede istenen etkilere sahip olduğunu göstermiştir. 5-HTP aynı zamanda sakinlik ve odaklanmayı da destekleyen anlamlı etkiler sunmaktadır.

‌‌‌‌5-HTP Takviyesi Uyku Kalitesini Nasıl Arttırır?

5-HTP, uyku kalitesini arttırma konusunda da triptofandan daha iyi sonuçlar vermiştir. Serotoninin gece uykusunu destekleme etkisi ve melatonin üretiminde yapı taşı olduğu da gösterilmiştir. Birçok çift kör klinik çalışması, 5-HTP’nin hem genelde iyi uyumayan kişilerde hem de normal uyuyan kişilerde uykunun desteklenmesi için iyi sonuçlar verdiğini göstermektedir.

5-HTP takviyesinin REM (hızlı göz hareketi) uykusunu desteklemeye yardımcı olduğu gösterilmiştir. Rüya görmek REM uykusuyla bağlantılıdır ve sağlıklı uyku döngüsünün önemli bir parçasını oluşturur. 5-HTP, REM uykusunu %25 oranında arttırırken aynı zamanda derin uykuyu da arttırır (aşama 3 ve 4). Uykunun daha az “derin” olan aşamalarını azaltarak toplam uyku süresini arttırmadan uyku kalitesini arttırabilir. Yapılan bir çalışmada 200 mg 5-HTP alan katılımcıların beş gece boyunca yapılan çalışmada REM uykusu 15 dakika artmıştır. Bu da her gece 3 dakika daha fazla rüya görmeye karşılık gelmektedir.

5-HTP gün içerisinde alındığında bile uyku kalitesini arttırsa bile çift kör çalışmalar ve plasebo kontrollü çalışmaların gösterdiği üzere 5-HTP takviyesinin gün içinde verilmesi, plaseboya göre gün içinde daha fazla sersemliğe veya halsizliğe yol açmıştır.

‌‌‌‌5-HTP Takviyesi Zayıflama Konusunda Ne Kadar Etkili?

5-HTP, aşırı karbonhidrat tüketimini azaltmada ve kilo vermeyi desteklemede oldukça faydalı olabilir. Elli yıldan uzun süre önce araştırmacılar genetik olarak obezite geliştirmeye yatkın fareler üzerinde yaptıkları çalışmada 5-HTP takviyesinin yiyecek alımını anlamlı düzeyde azalttığını ve aşırı kiloyu önlediğini göstermiştir. Bu fareler, beyindeki düşük serotonin seviyelerine yol açacak şekilde triptofanı 5-HTP’ye dönüştüren enzim aktivitelerinin genetik olarak düşük olması nedeniyle klinik olarak obezdi. Bunun sonucunda da fareler karbonhidrat tüketmek istiyordu ve normal farelere göre daha fazla yiyecek tüketmeden yemeyi bırakmıyordu.

Birçok insanda triptofandan 5-HTP’yi oluşturma mekanizmasında yaşanan aynı yetersizlik nedeniyle genetik faktörler kaynaklı obezite yatkınlığı olduğuna dair kanıtlar bulunmaktadır. 5-HTP’in önceden hazırlanmış olarak verilmesi daha yüksek serotonin seviyelerine yol açarak karbonhidrat alımını azaltmayı ve iştah kontrolü sağlayabilir.

İnsanlar üzerinde yapılan 4 klinik çalışma, 5-HTP’nin aşırı kilolu kadınlarda kilo vermeye yardımcı olmada işe yaradığını göstermiştir. Bu çalışmalar İtalya’da gerçekleştirilmiştir ve 5-HTP’nin kadınlar kilo verme veya kalori alımını azaltmak için bilinçli bir çabada bulunmasa bile kalori alımını azaltabildiği ve doygunluk hissini destekleyebildiğini göstermiştir. Çalışmalar, 5-HTP grubunda makarna ve ekmekten gelen kalorilerin daha az tüketildiğini göstermiştir. 5-6 haftalık çalışmaların sonucunda da haftada 500 gram ile 1 kg arasında ortalama kilo kaybı yaşanmıştır. Bir kişinin diyet ve egzersiz programıyla birleştirildiğinde 5-HTP’nin ne kadar etkili olabileceğini düşünün.

‌‌‌‌5-HTP Takviyesi Almanın En İyi Yolu Ne?

5-HTP mide rahatsızlığına ve mide bulantısına neden olabilir. Bu nedenle enterik kaplı kapsüller veya tablet olarak kullanılması en iyi sonuçları vermektedir. Bu ilaçlar midede çözünmeyecek şekilde hazırlanmaktadır. En iyi 5-HTP Takviyesi en az yan etkisi olan takviyelerdir.

5-HTP gece uykusu amacıyla kullanıldığı zaman yatmadan yarım saat önce 50-150 mg alınabilir. Dozu arttırmadan en az üç gün önce 50 mg dozla başlamak daha iyi olacaktır. 5-HTP yiyecekle alınabilir. Ancak eğer kilo vermek için alınıyorsa öğünlerden 20 dakika önce alınmalıdır.

‌‌‌‌5-HTP Takviyesi İçin Kontraendikasyonlar Var Mı?

5-HTP genelde iyi tolere edilir. Kullanılmaması gereken bazı durumlar :

  • Hamilelik veya emzirme dönemi
  • Sinemet® (karbidopa ve levodopa) ilacını alan kişiler dışında Parkinson hastalığında
  • Skleroderma (triptofan metabolizmasındaki sorunla ilişkilidir=
  • Metisergit ve siproheptadin ilaçlarını kullanan hastalar.
  • Başka reçeteli ilaçları kullanıyorsanız 5-HTP ile olası etkileşimleri için doktorunuza veya eczacınıza danışın.

‌‌‌‌Uzun Dönem 5-HTP Takviyesi Kullanımı Güvenli Mi?

Bazı kişilerde genetik olarak triptofanı 5-HTP’ye dönüştürme sorunu olduğu için 5-HTP yaşam boyu takviye olarak kullanılabilir. Bazı uzmanlar 5-HTP’nin uzun dönemli kullanımında eozinofil sayımı için (her yıl) izlemeyi önermektedir. Tam kan sayım testi olarak bilinen standart laboratuvar kan testiyle bu ölçüm yapılabilir ve bu test 5-HTP karşısında beklenmeyen reaksiyonların izlenmesine yardımcı olur.

 %-HTP Takviyesinin ne işe yaradığını öğrendiğimize göre Konuyla yakından alakalı Multiple Skleroz ve Alfa Lipoik Asit içeriğimizi de inceleyebilirsiniz.

Etiketler: 5-HTP Takviyesi, Beyin Serotonin Seviyeleri,
Eylül 25, 2020
Listeye dön